Doğu Timor Pazarına .TL Domain ile Girin

Hayır. Yayımlanmış kayıt sahibi sözleşmesi tek bir kişi şartı koyar: başvuran ya on sekiz yaşını doldurmuş, kimliği belirlenebilir bir gerçek kişi ya da hukuken tanınan bir tüzel kişi olacaktır. Doğu Timor'da ikamet, yerel şirket, yerel adres, vekil ya da belge şartı metinde yoktur. Türkiye'deki bir şirket de, şahıs işletmesi de, gerçek kişi de aynı koşullarla kaydedebilir. Sicil başvuruyu doğrudan almaz; kayıt akredite bir kayıt kuruluşu üzerinden yapılır ve bölgedeki adların önemli bölümü zaten yurt dışındaki kayıt kuruluşlarında durmaktadır. Tek gerçek yükümlülük künyenizin doğru olmasıdır: sözleşme, yanlış ya da eksik künyeyi bildirimsiz askıya alma sebebi sayar.

Tek karakter. Sicilin yayımladığı belgelerde uzunluk hükmü bulunmaz, ama bölgenin kendi kayıtları soruyu kesin biçimde yanıtlıyor: tek harfli .tl adları fiilen kayıtlıdır ve yıllardır kullanılmaktadır, en eskileri uzantının açıldığı yıla kadar gider. İki harfli adlar da aynı şekilde kayıtlıdır. Buna karşılık her tek karakter serbest değildir: bazı kısa dizgeler sicilin rezerve listesindedir ve sorgulandığında «kaydedilemez» yanıtı döner. Bu bir uzunluk yasağı değil, ada özel bir kısıttır. Kısa bir ad hedefliyorsanız aday listenizi geniş tutun ve boşta olup olmadığını domain sorgulama sayfasından kontrol edin.

Asgari bir yıllığına. Kayıt sahibi sözleşmesi süreyi bir aralığa bağlamaz; yalnızca «kabul edilen başvuruda belirtilen süre» der ve sicile adı askıya alma ya da sona erdirme hakkını saklı tutar. Bölgede ölçülen taze kayıtların hepsi tam bir yıllık açılmıştır; daha uzun vadeler yenilemeyle birikir ve kayıtların bir kısmı bugün birkaç yıl ileriye uzanmaktadır. Sicilin yayımlanmış bir azami süre cetveli olmadığı için sipariş ekranında görebileceğiniz seçenekler kayıt kuruluşunun sunduklarıyla sınırlıdır. Vade takibini kendiniz yapın: uzantının yayımlanmış bir ek süre ya da kurtarma dönemi tarifesi yoktur.

Görünebilir. Sicilin yayımladığı whois ve gizlilik politikası, kamuya açık sorgu servisinin sahibin ad-soyadını, fizikî adresini, e-postasını, telefonunu ve ülkesini vereceğini madde madde sayar. Politikanın öngördüğü tek koruma bilgiyi gizlemek değil, kayıt kuruluşunuz aracılığıyla whois'te görünecek alternatif bir iletişim kaydı oluşturmaktır; gerçek künye sicilde saklı kalır. Bugün bölgedeki kayıtlar tek tip değildir: bir kısmı hiç sahip bilgisi göstermez, bir kısmı adı ve e-posta adresini açıkça gösterir. En sağlam yol, kayıt kuruluşuna ev adresi yerine kurumsal adres ve kişisel posta yerine rol adresi vermenizdir. Kendi kaydınızı whois sorgulama sayfasından kontrol edebilirsiniz.

İkisi de aynı sicilde ve aynı kural metnine tabidir; fark seviyede ve algıdadır. .tl doğrudan ikinci seviyeye kaydedilir ve kısa ad arayanların, özellikle iki harfli kelime oyunlarının tercihidir. .com.tl ise üçüncü seviyededir ve ülkedeki ticarî kimlik için alışılmış biçimdir; buna rağmen ayrı bir ticarî sıfat, şirket belgesi ya da beyan istemez, çünkü yayımlanmış politikalar kendilerini «.TL ile biten bütün adlara ve alt seviyelere» uygular. Uygulamada .com.tl altında hem yerel kurumlar hem de marka koruması yapan uluslararası şirketler yer alır. İki seviyeyi birden almak, adınızı Doğu Timor pazarında kapatmanın en doğrudan yoludur.

Kayıt kuruluşu değişikliği standart yetkilendirme kodu yöntemiyle yürür: mevcut kayıt kuruluşunuzdan adın kodunu istersiniz, kodu yeni firmaya verirsiniz ve transfer tamamlanır. Bu bölgede dikkat edilecek nokta kilittir: adların çoğu kayıt kuruluşu tarafından konmuş bir transfer kilidi taşır, dolayısıyla koddan önce kilidin açtırılması gerekir. Sicilin kendi elinde tuttuğu üst düzey yer tutucular ise hiç devredilemez. Sahip değişikliği için yayımlanmış ayrı bir usul ya da belge listesi bulunmadığından bu işlemi de kayıt kuruluşunuz üzerinden yürütmeniz gerekir. Süreci domain transfer sayfasından başlatabilirsiniz.

.tp, ülkenin Portekiz Timoru adıyla anıldığı dönemde delege edilmiş eski uzantısıydı. Bağımsızlıktan sonra ülke için 2005 yılında .tl açıldı ve iki bölge yaklaşık on yıl boyunca birlikte işletildi. Eski uzantı 26 Ocak 2015'te kök bölgeden kaldırıldı ve bugün internette çözümlenmiyor; IANA kaydı da .tp'nin artık kök bölgede bulunmadığını belirtir. Pratik sonucu şudur: elinizde eski bir .tp adresi ya da o adrese verilmiş bir bağlantı varsa artık çalışmaz, ülkenin geçerli tek ülke uzantısı .tl'dir. Yeni bir kurumsal kimlik kurarken doğrudan .tl üzerinden ilerleyin.