.cl Domain Tescili

Hayır. Kural metninin uygunluk maddesi konuyu tek cümlede bitirir: .cl'de gerçek ya da tüzel, yerli ya da yabancı her kişi alan adı sahibi olabilir. Şili'de şirket, ofis, temsilci ya da yerel adres aranmaz. Yabancılar için ülkede yerleşik bir temsilci bulundurma zorunluluğu 1 Aralık 2013'te kaldırıldı; o tarihe kadar yurt dışındaki başvurucular adı ancak Şili'de ikamet eden birini idarî irtibat yaparak alabiliyordu. Bugün Türkiye'den başvuran bir şirket de, şahıs işletmesi de, gerçek kişi de aynı koşullarla kaydeder. Şili kimlik ya da vergi numarası bildirmek de zorunlu değil, isteğe bağlıdır; sicil yalnızca kimliğin doğrulanması gereken hâllerde belge isteme yetkisini saklı tutar.

Bir ile on yıl arası, tam yıl adımlarıyla. Sicil kayıt ve yenileme tarifesini birden ona kadar her yıl için ayrı satırda yayımlar; ara değer ya da iki yıllık blok yoktur. Yenilemeyi vade dolmadan istediğiniz anda yapabilirsiniz ve satın aldığınız süre başvuru gününe değil mevcut vade tarihine eklenir, dolayısıyla erken yenilemekle gün kaybetmezsiniz. Tek sert sınır toplamdadır: sicilin yönetim prosedürü hiçbir koşulda alan adının geçerliliğinin on yılı aşamayacağını yazar. Bu tavan yenilemeye de, kurtarmaya da, kayıt kuruluşu değişikliğinde vadeye eklenen bir yıla da aynı şekilde uygulanır.

Otuz gün. .cl'de vade sonrası tek adımdır: ad vade tarihinde devre dışı bırakılır, yani siteniz ve e-postanız o gün durur, ardından otuz takvim günü kurtarma durumunda bekler. Bu süre içinde kurtarma tarifesini öderseniz ad size geri döner ve vade, önceki bitiş tarihinden itibaren bir yıl uzar. İki nokta kritiktir: kurtarma bedeli yalnızca çevrimiçi ödeme araçlarıyla kabul edilir, havale gibi yavaş yollar kapalıdır; ad bir yargı kararıyla silinmişse kurtarma hiç uygulanmaz. Otuzuncu günün sonunda silme kesinleşir. Gönüllü olarak sildiğiniz bir ad da aynı otuz günlük pencereye düşer, yani yanlışlıkla yapılan silme geri alınabilir.

Evet, Eylül 2005'ten beri. Sicilin sentaks politikası izinli kümeyi iki başlıkta sayar: klasik harf-rakam-tire kümesi ve İspanyolcaya özgü yedi karakter, yani á, é, í, ó, ú, ü ve ñ. Ad, DNS'e punycode biçiminde girer ve kural metni iki biçimi hukuken aynı ad sayar; ölçümde de niño.cl ile onun punycode karşılığı tek ve aynı kaydı döndürüyor. Altmış üç karakterlik üst sınır burada punycode biçimine uygulandığı için özel harf kullandıkça kullanılabilir karakter sayısı azalır. Dikkat edilecek nokta şudur: küme yalnızca İspanyolca içindir, Türkçeye özgü ç, ğ, ı ve ş harfleri listede yoktur ve bu harfleri içeren bir ad .cl'de kaydedilemez.

Hayır, hiç olmadı. Sicilin kendi açıklaması nettir: com.cl, net.cl ya da org.cl altında alan adı kaydetmek mümkün değildir, çünkü .CL'nin yapısı en baştan doğrudan ikinci seviye olarak tanımlanmıştır. Teknik ölçüm de bunu doğruluyor, com.cl diye bir bölge DNS'te hiç yoktur. Başka ülkelerin çoğu bu düz yapıya sonradan geçmeye çalışırken Şili kırk yıla yakın süredir zaten böyle işliyor. Pratik sonucu şudur: markanızı Şili pazarında korumak için birden çok alt seviyeyi toplamanız gerekmez, tek bir markaniz.cl kaydı yeterlidir. Adınızın altındaki alt adları ise kendi DNS'inizde serbestçe siz açarsınız.

Adınız görünür, iletişim bilginiz görünmez. Sicilin veri yayımlama politikası açık alanları sekiz kalem olarak sayar: alan adı, durum, oluşturma tarihi, vade tarihi, kayıt kuruluşu, kayıt sahibinin adı ya da unvanı, bildirilmişse kuruluş adı ve isim sunucuları. E-posta, telefon, posta adresi ve kimlik numarası bu listede yoktur. Sizinle iletişim kurmak isteyen üçüncü kişi sicilin formunu kullanır, kendini tanıtmak ve istenmeyen posta göndermeyeceğini beyan etmek zorundadır; mesaj size iletilir, cevap verip vermemek sizin kararınızdır. Satın alınabilen bir gizlilik ürünü ise yoktur. Bir adın kaydını whois sorgulama sayfasından görebilirsiniz.

Kayıt kuruluşu değişikliği yetkilendirme koduyla yürür ve dört ön koşulu vardır: kayıt otuz günden eski ve yürürlükte olmalı, vadeye beş günden az kalmamış olmalı, adda blok bulunmamalı, ad uyuşmazlıkta olmamalı. Kodu mevcut firmanızdan istersiniz, otuz gün geçerlidir ve yeni firmaya verirsiniz. Ardından sicil beş takvim günlük bir itiraz penceresi açar; bu sürede kayıt sahibi ya da idarî irtibat işlemi iptal edebilir. İtiraz gelmezse transfer tamamlanır, sicil vadeyi mümkünse bir yıl uzatır ve ad otuz gün yeni transfer taleplerine kapanır. Sahip değişikliği bundan ayrı bir işlemdir. Süreci domain transfer sayfasından başlatabilirsiniz.

UDRP ile değil, sicilin kendi tahkim sistemiyle. İşlemin adı revocación'dur ve NIC Chile'ye bağlı Uyuşmazlık Çözüm Merkezi yürütür. İki yol vardır ve ispat yükleri farklıdır: her yeni kayıt otuz gün boyunca kaydedilen adlar listesinde yayımlanır ve bu pencerede yapılan başvuru üstün menfaat iddiasıyla verilebilir; otuz gün geçtikten sonra başvuran, kaydın kötüye kullanım olduğunu üç koşulu birden ispatlayarak göstermek zorundadır. Usul tamamen çevrimiçi ve İspanyolca yürür, hakem kamuya açık listeden kura ile atanır, hakem ücretini başvuran peşin yatırır ve karar için yirmi günlük süre işler. En kritik nokta: hakem kararına karşı hiçbir kanun yolu yoktur. Süreç boyunca ad bloklanır ve transfer edilemez.

Evet. .cl bölgesi 2010'da imzalandı, bölgenin DNSSEC anahtarı 26 Nisan 2011'de kök bölgeye eklendi ve 2011 sonundan itibaren sicil kayıt sahiplerinin kendi anahtarlarını kabul etmeye başladı. İşleyiş şöyledir: anahtar çiftini kendi bölgenizde siz üretirsiniz, açık anahtarı NIC Chile'ye iletirsiniz, sicil onu imzalayarak .CL'den adınıza uzanan güven zincirini kurar. Sicil bu işlem için resmî bir imzalama politikası belgesi de yayımlar. Kullanım isteğe bağlıdır ve fiilen seyrektir: 16 Ağustos 2026'da örneklenen tanınmış .cl adlarının çoğunda imza kaydı bulunmuyordu, yani zincir açık olsa da adların çoğu bundan yararlanmıyor.