.rs Domain Tescili

Hayır. Sicilin kendi açıklaması nettir: bir .rs adını «yerli ya da yabancı, gerçek ya da tüzel, her tür ve amaçtaki kuruluş» kaydedebilir. Türkiye'de kurulu bir şirket de, şahıs işletmesi de aynı koşullarla başvurur; yerel adres, vekil, temsilci ya da noter onaylı belge istenmez. Sırbistan'da kayıtlı merkez şartı yalnızca yetkili kayıt kuruluşu olmak isteyen firmalara aittir, ada sahip olacak kişiye değil. Öncelik zaman sırasına göredir ve tutabileceğiniz ad sayısı sınırlanmamıştır. Kayıt yalnızca yetkili bir kayıt kuruluşu üzerinden yapılır; sicil doğrudan başvuru kabul etmez.

Kural metni süreyi bir ile on yıl arasında ve tam yıl olarak belirler; süre kayıt gününden başlar ve yenilemeyle sürdürülür. Yenilenen dönem, yenileme başvurusunun verildiği tarihten değil, mevcut dönemin bitiş tarihinden başlar — yani erken yenilemekle gün kaybetmezsiniz. Buna karşılık ileriye dönük toplam süre hiçbir zaman on yılı geçemez; on yıllık bir kaydınız varsa bitimine yaklaşmadan daha fazlasını ekleyemezsiniz. Yenileme işlemini sicil değil, adınızın bağlı olduğu kayıt kuruluşu yürütür; hatırlatma e-postaları da o adrese gider.

İki iş var ve ikisi de kaçırılırsa adı kapatır. Birincisi: sicil, ad etkinleştikten sonra kural olarak hemen, en geç üç iş günü içinde e-posta adresinize künyeyi ve bir doğrulama bağlantısı gönderir; bu bağlantıya yirmi gün içinde tıklanmazsa ad, ücreti ödenmiş olmasına rağmen devre dışı bırakılır ve onay verilene kadar açılmaz. İkincisi: künyedeki herhangi bir bilgi değişirse — unvan, adres, e-posta, telefon — değişikliği on beş gün içinde kayıt kuruluşunuza bildirmeniz gerekir. Sicil künyeyi her zaman denetleyebilir ve düzeltilmeyen yanlış bilgi kaydın silinmesine kadar gidebilir.

Kişi türüne göre değişir. Kural metni yalnızca tüzel kişilerin ve şahıs işletmelerinin künyesinin yayımlanacağını söyler: unvan, kayıtlı adres ve şirket sicil numarası. Gerçek kişi kayıt sahiplerinin bilgileri yayımlanmaz; sorgu çıktısında yalnızca kayıt kuruluşunun adı, tarihler, durum kodları ve isim sunucuları görünür. Gerçek kişi isterse yazılı talebiyle adının ve soyadının yayımlanmasını sağlayabilir, yani yayın tercihe bağlıdır. Mahkeme, savcılık ve yetkili makamlar resmî talep üzerine bilgiye erişir. Kendi adınızın kaydını whois sorgulama sayfasından kontrol edebilirsiniz.

İki ayrı işlem var, karıştırmayın. Kayıt kuruluşu değişikliği yetkilendirme koduyla yapılır: kodu mevcut firmanızdan istersiniz, kod yalnızca sicile bildirilen e-posta adresine gider ve onu yeni firmaya verirsiniz. Mevcut firma yedi gün içinde yanıt vermezse kodu doğrudan sicilin kendisi üretip size gönderir, yani süreç kilitlenmez. Sahip değişikliği ayrı bir usuldür: başvuru yine kayıt kuruluşu üzerinden verilir, yanında mevcut sahibin devir iradesini gösteren beyan ve yeni sahibin tam künyesi bulunur; sicil işlemi en geç altmış iş günü içinde tamamlar. Süreci domain transfer sayfasından başlatabilirsiniz.

İkisi de aynı sicilin ve aynı kural metninin kapsamındadır; süre, yaşam döngüsü ve uyuşmazlık usulü birebir aynıdır. Fark iki yerdedir. Birincisi amaçtır: kural metni .rs'i «tüm ilgilenen kullanıcılar için», .co.rs'i ise «ticarî işletmeler için» tanımlar. İkincisi dolulukta ortaya çıkar: 15 Ağustos 2026'da elli yaygın Sırpça ve İngilizce sözcük iki bölgede birden sorgulandığında .rs tarafında yalnızca biri boştaydı, .co.rs tarafında ise yirmisi. Kısa ve jenerik bir ad arıyorsanız ikinci bölgede şansınız belirgin biçimde yüksektir.

Jenerik uzantılardaki UDRP burada geçerli değildir. Uyuşmazlıklar, Sırbistan Ticaret ve Sanayi Odası bünyesinde kurulmuş bağımsız ve daimî bir kurulda görülür; kayıt sahibi, adı kaydetmekle bu kurulun yetkisini kabul etmiş sayılır. Usul 2026 yılında yenilendi ve Sırbistan Cumhuriyeti Resmî Gazetesi'nde yayımlandı. Kural olarak tek bir uzman karar verir, taraflardan biri isterse üç kişilik kurul oluşur; süreç tek derecelidir ve genellikle altmış gün sürer. Karar kesindir ve itiraza kapalıdır; sicil kararı aldıktan on gün sonra uygular, ancak taraflardan biri mahkemeye gidildiğini belgelerse uygulama ertelenir.

Hayır. .rs, Sırbistan'ın Latin alfabeli ülke uzantısıdır ve Kiril adlar bu bölgeye girmez. Sırbistan, tek ülke için iki alfabede iki ayrı üst düzey bölge işleten az sayıdaki ülkeden biridir: Kiril adlar için ayrı bir uzantı vardır ve o uzantının kendi kayıt akışı ve kendi ad alanları bulunur. Pratikte iki alfabede birden görünmek isteyen markalar iki bölgede iki ayrı kayıt yaptırır; ikisi otomatik olarak birbirine bağlanmaz ve biri diğerinin sahibine ayrılmış değildir. Sırp pazarına yönelik alışılmış tercih Latin yazımlı .rs adıdır.