.co.rs Domain Tescili

Kural metni ad alanını doğrudan ticarî işletmelere ayırır; aynı metin kardeş alanları da amaçlarına bağlar ve .rs'i «tüm ilgilenen kullanıcılar için» tanımlar. Uygulamada bu ayrım tutuyor: 15 Ağustos 2026'da bölgede sorgulanan kayıtlı adların tamamının sahibi bir şirket ya da şahıs işletmesiydi. Kayıt sırasında ayrıca belge sunulmaz, ancak sicil künyenin doğruluğunu her zaman denetleyebilir ve şüpheye yer bırakmayacak biçimde yanlış ya da eksik çıkarsa ad önce devre dışı bırakılır, sonra kaydı sonlandırılabilir. Yani sıfat beyanı sonradan aranabilir bir yükümlülüktür.

Şirket olmanız beklenir ama Sırbistan'da kurulu olmanız gerekmez. Kural metni ad alanını ticarî işletmelere ayırır; buna karşılık kayıt sahibi için yerleşiklik, uyrukluk ya da yerel adres şartı koymaz. Ölçüm bunu doğruluyor: bölgede yabancı tüzel kişiler adına kayıtlı adlar var. Türkiye'de kurulu bir limited şirket ya da şahıs işletmesi vekil, temsilci veya noter onaylı belge sunmadan başvurabilir. Sırbistan'da kayıtlı merkez şartı yalnızca yetkili kayıt kuruluşu olmak isteyen firmalara aittir; kayıt zaten yalnızca böyle bir kuruluş üzerinden yapılır.

İkisi de aynı sicilin ve aynı kural metninin kapsamındadır; süre, yaşam döngüsü, transfer usulü ve uyuşmazlık yolu birebir aynıdır. Fark iki yerdedir. Birincisi amaçtır: .co.rs ticarî işletmelere ayrılmıştır, .rs ise herkese açıktır. İkincisi dolulukta ortaya çıkar: 15 Ağustos 2026'da elli yaygın Sırpça ve İngilizce sözcük iki bölgede birden sorgulandığında .rs tarafında yalnızca biri boştaydı, .co.rs tarafında ise yirmisi. Kısa ve jenerik bir işletme adı arıyorsanız ikinci bölgede şansınız belirgin biçimde yüksektir.

Otuz gün. Kayıt süresi bittiği anda ad devre dışı bırakılır — yani siteniz ve şirket e-postanız ertesi gün açılmaz — ve kayıt sahibinin adı geri alması için otuz günü olur. Bu süre içinde yenilerseniz yeni dönem, yenileme gününden değil önceki dönemin bitiş tarihinden başlar. Otuzuncu günün sonunda yenileme yapılmamışsa ad sicilden silinir. Jenerik uzantılardaki «önce ek süre, sonra kurtarma dönemi» ikilisi bu bölgede yoktur: tek bir pencere vardır ve o pencere boyunca alan adınız zaten çalışmıyordur. Yenilemeyi sicil değil, kayıt kuruluşunuz yürütür.

Kural olarak evet. Kural metni tüzel kişilerin ve şahıs işletmelerinin künyesinin yayımlanacağını söyler: unvan, kayıtlı adres ve şirket sicil numarası. Bu bölgenin kayıt sahipleri ağırlıklı olarak tüzel kişi olduğu için sorgu çıktısında künye açık görünür; ölçümde sahibi maskelenmiş tek bir ad bile çıkmadı. Gerçek kişi kayıt sahiplerinin bilgileri ise hiç yayımlanmaz. Mahkeme, savcılık ve yetkili makamlar resmî talep üzerine bilgiye erişir; üçüncü bir kişi talep ederse sicil önce kayıt sahibine sorar. Kaydınızı whois sorgulama sayfasından kontrol edebilirsiniz.

İki ayrı işlem var. Kayıt kuruluşu değişikliği yetkilendirme koduyla yapılır: kodu mevcut firmanızdan istersiniz, kod yalnızca sicile bildirilen e-posta adresine gider ve onu yeni firmaya verirsiniz. Mevcut firma yedi gün içinde yanıt vermezse kodu doğrudan sicilin kendisi üretip size gönderir, yani süreç kilitlenmez. Sahip değişikliği ayrı bir usuldür ve şirket birleşmelerinde, unvan değişikliklerinde ya da adın başka bir kuruluşa devrinde gerekir; başvuru kayıt kuruluşu üzerinden verilir ve sicil işlemi en geç altmış iş günü içinde tamamlar. Süreci domain transfer sayfasından başlatabilirsiniz.

İki yükümlülük var ve ikisi de kaçırılırsa adı kapatır. Birincisi: sicil, ad etkinleştikten sonra kural olarak hemen, en geç üç iş günü içinde şirketinizin e-posta adresine künyeyi ve bir doğrulama bağlantısı gönderir; bu bağlantıya yirmi gün içinde tıklanmazsa ad, ücreti ödenmiş olmasına rağmen devre dışı bırakılır. İkincisi: künyedeki herhangi bir bilgi değişirse — unvan, adres, e-posta, telefon — değişikliği on beş gün içinde kayıt kuruluşunuza bildirmeniz gerekir. Şirket tasfiye olur ya da sıfat değişirse sicil hukukî halefiyet belgesi isteyebilir.

Jenerik uzantılardaki UDRP burada geçerli değildir. Uyuşmazlıklar, Sırbistan Ticaret ve Sanayi Odası bünyesinde kurulmuş bağımsız ve daimî bir kurulda görülür; kayıt sahibi, adı kaydetmekle bu kurulun yetkisini kabul etmiş sayılır. Usul 2026 yılında yenilendi ve Sırbistan Cumhuriyeti Resmî Gazetesi'nde yayımlandı. Kural olarak tek bir uzman karar verir, taraflardan biri isterse üç kişilik kurul oluşur; süreç tek derecelidir ve genellikle altmış gün sürer. Karar kesindir; sicil kararı aldıktan on gün sonra uygular, ancak taraflardan biri mahkemeye gidildiğini belgelerse uygulama ertelenir.